موج سواری کرونا در پاییز و خطر بالا رفتن ابتلای افسردگی در زنان

منيره غلامي توکلي : بالاخره کرونا خود را به فصل پاييز کشاند، فصلي که آغاز روزهاي سرد سال است و در آن شيوع افسردگي فصلي امري شايع . در حالي که علت دقيق افسردگي فصلي شناخته شده نيست اما افراد نسبتا زيادي را در جامعه درگير خود مي کند. افرادي که با آغاز پاييز و کم شدن نور خورشيد ، رنگ باختن سبزينگي طبيعت و برگ ريزان دچار افسردگي شده و به مرور زمان با طولاني شدن اين روند دچار احساس بي ارزشي، نااميدي و دشواري در تمرکز بر روي کارهاي روزانه و حتي تخصصي خود مي شوند.
زنان پذيرايي بيشترين عوارض افسردگي در جهان
پايين آمدن سطح انرژي و کند شدن روند زندگي براي افراد افسرده، تغيير اشتها و اضافه وزن يا نزول وزن را به دنبال دارد و اين موارد در زنان و دختران بيش از مردان و پسران جوان ديده مي شود. اگر افسردگي را مادر بسياري از بيماري هاي جسمي و روحي بدانيم آگاهي از اين بيماري خطرناک و البته قابل پيشگيري و درمان از اهميت بالايي برخوردار است.
آمارها نشان مي دهد که از هر 10 نفر، يک نفر در مقطعي از زندگي خود افسردگي را تجربه مي کند اما به نظر مي رسد تقلاهاي کرونا براي رسانيدن خود به فصل پاييز مي تواند آمارهاي اين بيماري خطرناک را از سال هاي گذشته بيشتر کند. در سراسر دنيا احتمال مبتلا شدن به افسردگي در زنان 1,7 برابر مردان است و ميزان تأثيرگذاري عوارض جدي افسردگي در زنان 3 برابر مردان مي باشد.
تفاوت علائم افسردگي در زنان و مردان
البته علائم افسرددگي زنان بيشتر علائم درون‌گرايانه است که همراه با درد فيزيکي، شکايات بدني، انزواي اجتماعي و سرزنش از خود نمود پيدا مي‌کند و در مردان بيشتر رفتارهاي برونگرايانه است که به صورت تحريک‌پذيري، عصبانيت، پرخاشگري و سواستفاده از مواد بروز پيدا مي‌کند.
در اين ايام که پروتکل هاي بهداشتي مانع برگزاري مهماني هاي خانوادگي، حضور شاد مردم در طبيعت مي شود، سالمندان و کودکان در حبس خانگي بيش از گذشته در تنهايي به سر مي برند و استرس گرفتار شدن به اين ويروس خطرناک در جان تک تک افراد جامعه افتاده است قطعا شاهد شيوع اين بيماري در طيف وسيع تري از جامعه به ويژه در گروه سني سالمندان، کودکان، نوجوانان – جوانان خواهيم بود.
همراهي کرونا و پاييز در بالا بردن نرخ افسردگي در ايران
موج پاييزي – زمستاني کرونا تب و تاب نگراني ها براي سلامتي جان عزيزان در خانواده ها بالا برده است و همين مسئله باعث شده تحرک، شادابي، اميد به زندگي مضاف بر وضعيت بد اقتصادي در سايه اي از نگراني ها در خانه و خانواده رنگ ببازد و وجود همين دغدغه هاي فکري است که آسيب هاي زيادي را بر فرد وارد مي کند.
حال که خانه مأمن امني براي در امان ماندن از بيماري کشنده کرونا شده است ، قطعا نقش مادران در ايجاد حفظ آرامش، شادي و امنيت روحي و رواني خانه و اعضاي خانواده از اهميت بالايي برخوردار است و مي توان گفت که مادر در اين شرايط بايد با تمام قوا و با خرج کردن تمام توانمندي خود بتواند خانواده اش را حمايت و هدايت کند.
تهديدات روحي کرونا و راهکارهايي براي مادران در مديريت سلامت رواني خانواده
زهرا لطيفي کارشناس روانشناسي در اين باره مي گويد: نخستين چيزي که مادران بايد به آن توجه داشته باشند حفظ روحيه و سلامتي جسمي و روحي خودشان است.
وي مي گويد: اينکه مادر يا زن خانه ، پرستار بيماران کرونايي بستري در منزل هستند، اينکه آنها بيشتر از ساير اعضاي خانواده براي خريد به مراکز فروش‌رسانیگاهي مي روند، اينکه در روزهاي تعطيلي مدارس و آموزش هاي مجازي به عنوان معلم يار در کنار فرزندان هستند و مسئوليت هاي آموزشي دانش آموزان را برعهده دارند، اينکه با بيکاري خود يا رکود کاري همسران شان در گذران زندگي دچار مضيقه شده اند و از همه مهم تر اينکه نمي توانند در اندازه هاي قبل به پدر و مادر خود ر سيدگي کنند و از آنها دور شده اند ... دلايلي است که با وجود آنها مي توان به بانوان هشدار داد که از سلامت روحي و جسمي خود بيش از گذشته مراقبت کنند.
اين روانشناس و مشاور خانواده ادامه مي دهد: در مرتبه بعدي مادري که توانسته است با حفظ روحيه خود سلامتي نسبتا پايداري را براي خود ايجاد کند اينک بايد اميد به زندگي را در وجب به وجب خانه خود جاري سازد. او بايد به خانواده خود مخصوصا سالمندان و کودکان القا کند که اين شرايط کرونايي براي هميشه باقي نمي ماند، البته نبايد اينگونه براي مخاطب جا انداخت که تحمل چنين شرايطي راحت است بلکه بايد او را متوجه اين امر کرد که همانطور که فصل ها پشت سر مي آيند و مي روند بعد از پاييز، زمستان و بعد از آن هم بهار در راه است، بيماري ها و دوران رکود هم به پايان مي رسند و قطعا سلامتي و شادي دوباره بازخواهد گشت و ما بايد با درک، تحمل و تمرين بيشتر براي گذران زندگي در چنين وضعيتي، حال بهتري را تجربه کنيم.
لطيفي با بيان اينکه فعاليت هاي فيزيکي يکي ديگر از اقدامات براي افت افسردگي و اضطراب است، مي افزايد: ورزش در خانه همراه با گوش دادن به موسيقي هاي آرامش بخش اثر بسيار زيادي بر ارتقاء سلامت روان دارد. طراحي ورزش هايي که مي شود در آپارتمان همراه با ساير اعضاي خانواده انجام داد خود نيز نشاط ديگري را ايجاد مي کند.
وي ادامه مي دهد: حتي مي شود اين گونه نيز متصور شد که ورزش در خانه خود روشي براي استعداديابي ورزشي کودکان است! اينکه کودک ما به چه ورزش هايي علاقه دارد يا با چه مهارت و ابداعاتي مي تواند يک ورزش خياباني يا سالني را خانگي کرده و آن را در اتاق اجرا کند از نکات مثبت دورهمي هاي ورزشي در خانه است.
اين مشاور خانواده با اشاره به اينکه توجه به نيايش و دعا به عنوان وسيله اي براي ارتباط با قدرتي فراي تمام قدرت هاي حاکم بر هستي، براي تحمل سختي ها و مشکلات ما را به بزرگ ترين و موثق ترين منبع حمايتي و توليد انرژي و اميد وصل مي کند، مي گويد: کرونا و قرنطينه هاي خانگي فرصتي است که والدين به ويژه مادران ساعاتي از روز را به نيايش هاي گروهي اختصاص دهند البته لازم نيست که اين نيايش ها طولاني يا با دعاهايي باشد که حوصله و درک بچه ها از آن عاجز است بلکه مي تواند برنامه اي روزانه براي ذکر صلوات يا دعاهايي به ز بان ساده باشد که به صورت خانوادگي و در ساعات مين برگزار مي شود نمونه موفق اجراي اين برنامه معنوي را مي توان در اقامه کردن نماز جماعت در خانه يا تبديل کردن خانه به حسينيه ماه هاي عزاي حسيني دانست.
اين روانشناس با اشاره به اينکه مجازي شدن کلاس هاي مدرسه دانش آموزان زمان حضور والدين و بچه ها را در شبکه هاي اجتماعي بيشتر از گذشته کرده است ، نسبت به پيامدهاي اين قضيه هشدار داده و مي افزايد: حضور بيشتر در فضاي مجازي يعني غيبت بيشتر از دنياي حقيقي، عضويت بيشتر در شبکه هاي اجتماعي يعني فرديت و جداشدن بيشتر فرد از خانواده که اين هم بر احتمال بروز افسردگي اضافه مي کند! توجه به اين نکته که گزارش‌ها تازه ضد و نقيض و اضطراب آور کرونايي در فضاي مجازي خود دردسري بزرگ براي خانواده ها شده است.
وي در ادامه برنامه ريزي هاي فرهنگي – آموزشي درست مانند برنامه ريزي درسي بچه ها در مدارس را براي پر کردن اوقات فراغت خانواده پيشنهاد مي دهد و مي گويد: همين برنامه ريزي که مديريت آن بايد توسط والدين به ويژه مادران صورت گيرد مي تواند استعداد هاي هنري بچه ها را کشف و شکوفا کرده، ساعات مطالعه آنان را بالا برده ، مهارت هاي زندگي چون آشپزي ، خانه داري، مهارت همصحبتي، همراهي کردن براي حل مشکلات خانه .. و بروز خلاقيت هاي فردي آنها را بيش از گذشته کند و همين امر نشاط و شادي کم نظيري را در خانه ايجاد خواهد کرد.
لطيفي، قرنطينه خانگي را در صورت توجه به چگونگي گذران اوقات خانواده در بهبود روابط سالم اعضاي خانواده با هم ، بالا رفتن سطح شناخت افراد از يکديگر، ايجاد روابط صميمانه و رفع کدورت ها بسيار مفيد مي داند و مي افزايد: توجه به تغذيه سالم، خواب منظم – هشت ساعت خواب شبانه – ارتباط گيري با دوستان و اقوام از هر طريقي جز ديدارهاي چهره به چهره نيز در کنار اين رابطه صميمانه و همدلانه در خانه مي تواند مانند سدي در برابر نفوذ افسردگي در خانه و خانواده عمل کند.
انتهاي پيام/*